संकटाला पुरून उरणारे संकटमोचक नेतृत्व – ना. श्री. गिरीष महाजन
जामनेर प्रतिनिधी – वृषभ सदाशिव इंगळे
राजकारण म्हणजे केवळ सत्तेची चढाओढ, पदाची लालसा आणि स्वार्थाची पूर्तता—अशी एक नकारात्मक धारणा समाजात अनेक वर्षे रूढ होती. जनतेच्या अडचणींकडे दुर्लक्ष करून, निवडणुका आल्या कीच जनतेसमोर येणारे राजकारणी—हा अनुभव अनेकांनी घेतला. परंतु कालांतराने काही नेतृत्वांनी ही प्रतिमा बदलण्याचा ध्यास घेतला. “राज्यकर्ते” नव्हे तर “सेवेकरी” म्हणून स्वतःची ओळख निर्माण करणाऱ्या नेतृत्वांमध्ये ना. श्री. गिरीषभाऊ महाजन हे ठळक नाव ठरतात.
सेवाभावातून घडलेले नेतृत्व
गिरीषभाऊंच्या कार्यपद्धतीत सत्ता ही उद्दिष्ट नसून साधन आहे, हे स्पष्ट दिसते. जनतेच्या अडचणीच्या क्षणी तात्काळ प्रतिसाद देणे, प्रशासकीय यंत्रणा वेगाने कामाला लावणे आणि स्वतः प्रत्यक्ष घटनास्थळी उपस्थित राहणे—ही त्यांची कार्यशैली आहे. त्यामुळेच “संकटमोचक” ही ओळख त्यांना केवळ विशेषण म्हणून नव्हे, तर जनमानसातील विश्वास म्हणून प्राप्त झाली आहे.
परदेशात अडकलेल्या नागरिकांसाठी धाव
युद्धजन्य परिस्थितीत परदेशात अडकलेल्या महाराष्ट्रातील विद्यार्थ्यांना सुखरूप परत आणण्यासाठी त्यांनी घेतलेले प्रयत्न हे त्यांच्या संवेदनशीलतेचे जिवंत उदाहरण आहे. विद्यार्थ्यांचे पालक अस्वस्थ होते, घराघरांत चिंतेचे वातावरण होते. अशा वेळी संबंधित दुतावासांशी सातत्याने संपर्क, केंद्र शासनाशी समन्वय, आणि स्थानिक प्रशासनाशी संवाद साधत विद्यार्थ्यांच्या सुटकेसाठी त्यांनी केलेले प्रयत्न महाराष्ट्राने अनुभवले.
पहलगाम ते उत्तराखंड – प्रत्येक संकटात अग्रस्थानी
पहलगाम येथे झालेल्या हल्ल्यानंतर जम्मू-काश्मीरमध्ये अडकलेल्या नागरिकांच्या मदतीसाठी त्यांनी तातडीने यंत्रणा हलवली. तसेच उत्तराखंडमध्ये महापूर आल्यावर तेथे अडकलेल्या महाराष्ट्रातील नागरिकांना सुरक्षित स्थळी पोहोचविण्यासाठी समन्वय साधला. नेपाळमध्ये नैसर्गिक आपत्तीच्या वेळीही त्यांनी मदतीचा हात पुढे केला.
ही मदत केवळ कागदी आदेशापुरती मर्यादित नव्हती; ती प्रत्यक्ष कृतीतून दिसून आली. संकटग्रस्त भागात स्वतः उपस्थित राहून परिस्थितीचा आढावा घेणे, स्थानिक प्रशासनाला स्पष्ट सूचना देणे आणि नागरिकांशी थेट संवाद साधणे—या पद्धतीने त्यांनी नेतृत्वाचे वेगळे मापदंड निर्माण केले.
महाराष्ट्रातील नैसर्गिक आपत्तींमध्ये झंझावाती दौरे
महाराष्ट्रात पूर, अतिवृष्टी, दुष्काळ अशा संकटांचा सामना करताना गिरीषभाऊंची भूमिका नेहमीच आघाडीवर राहिली आहे. छातीएवढ्या पाण्यात उतरून नागरिकांना दिलासा देणारे चित्र अनेकांनी पाहिले आहे. पाचोरा-भडगाव, धाराशिव, बीड, बार्शी, परांडा अशा भागांत अतिवृष्टीच्या काळात त्यांनी केलेले दौरे हे केवळ राजकीय कार्यक्रम नव्हते, तर प्रत्यक्ष समस्यांचा आढावा घेऊन त्वरित उपाययोजना राबविण्याचे प्रयत्न होते. तहान-भूक विसरून, दिवस-रात्र लोकांमध्ये राहून केलेली कामगिरी जनतेच्या मनात ठसली आहे.
आखाती देशांतील युद्धपरिस्थितीत पुन्हा संकटमोचक
सध्या आखाती देशांमध्ये तणावपूर्ण युद्धपरिस्थिती निर्माण झाली आहे. या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्रातील अनेक नागरिक तेथे अडकले असल्याची माहिती समोर आली. पुन्हा एकदा गिरीषभाऊंनी पुढाकार घेत संबंधित देशांच्या दुतावासांशी संपर्क साधला, केंद्र शासनाशी समन्वय साधला आणि नागरिकांना सुरक्षित स्थळी हलविण्यासाठी प्रयत्न सुरू केले.
मदतीसाठी आलेली प्रत्येक हाक स्वतः ऐकून, तात्काळ कार्यवाही करण्याची त्यांची शैली जनतेत विश्वास निर्माण करते. “आपण एकटे नाही, सरकार आपल्यासोबत आहे” ही भावना निर्माण करणे हेच खरे नेतृत्व होय.
जनतेच्या मनातील विश्वास
गिरीषभाऊंचे नेतृत्व हे केवळ राजकीय पदापुरते मर्यादित नाही. ते संकटाच्या वेळी धावून येणारे, आश्वासनांऐवजी कृती करणारे, आणि प्रशासनाला परिणामकारकपणे कामाला लावणारे नेतृत्व आहे. त्यामुळेच जिथे संकट गंभीर असते, तिथे “संकटमोचक” गिरीषभाऊ हा खंबीर विश्वास जनतेच्या मनात आजही जिवंत आहे.
निष्कर्ष
नेतृत्वाची खरी परीक्षा निवडणुकीत नव्हे, तर संकटाच्या क्षणी होते. जनतेच्या दुःखात सहभागी होणे, समस्येच्या मुळाशी जाऊन उपाय शोधणे आणि स्वतः उदाहरण घालून देणे—ही गुणवैशिष्ट्ये गिरीषभाऊ महाजन यांच्या कार्यातून प्रकर्षाने दिसतात.
राजकारणाची नवी व्याख्या घडवणारे, सेवाभावाला केंद्रस्थानी ठेवणारे आणि संकटाला पुरून उरणारे हे नेतृत्व महाराष्ट्रासाठी आश्वासक ठरले आहे. म्हणूनच आजही प्रत्येकाच्या मनात एकच भावना दाटून येते—
“जिथे संकट गंभीर, तिथे संकटमोचक गिरीषभाऊ हजर!”
